Natte natuur in Oud-Turnhout beschermt tegen wateroverlast en droogte
De waterloop de Aa zorgde in het verleden voor veel wateroverlast in de omgeving van Turnhout. Om de kans op overlast door overstromingen te verminderen moest er extra ruimte voor water gecreëerd worden stroomopwaarts van Oud-Turnhout. Als beheerder van de Aa realiseert de provincie nu met financiële steun van de Vlaamse overheid een groots valleiherstel van 20 ha stroomopwaarts van de woonkern van Oud-Turnhout.
De aanleg van een overstromingsgebied aan de Aa is een belangrijk onderdeel van deze herstelmaatregelen. Gedeputeerde Jan De Haes vult aan: “Dit project kadert in een groter herstel van de vallei van de Aa. We zetten daarbij in op natte natuur. Die vallei kan bij hevige regenval veel water opnemen en vasthouden, waardoor de omgeving beter bestand is tegen zowel droogte als wateroverlast. We werken aan een ecologisch ingericht landschap dat de komende generaties kan doorstaan.”
In september 2025 werd al naaldbos gekapt om plaats te maken voor een inheems en gevarieerd loofbos. Nu is de inrichting van de vallei aan de beurt. Fase één omvat de aanleg van een overstromingsgebied aan de oostzijde van Schuurhovendijk. Dit betekent afgraving met veel grondverzet, de aanleg van dijkjes en het plaatsen van een knijpconstructie die de waterafvoer vertraagt of ophoudt. (Praktische info over de werken onderaan dit bericht).
Natuur en landbouw in evenwicht
De provincie kreeg financiële steun van de Vlaamse Landmaatschappij (VLM). In deze omgeving loopt namelijk het natuurinrichtingsproject De Liereman. Samen zorgen de overheden ervoor dat de beschikbare ruimte evenwichtig ingericht wordt voor landbouw en natuur. De VLM kocht de nodige gronden aan en voerde de grondruilen uit. Via het natuurinrichtingsproject financiert het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) mee de natuurgerichte valleimaatregelen. Met het oog op de geplande bebossing, droeg ANB ook bij aan de grondverwerving in de vorm van een aankoopsubsidie.
Om de natuurlijke structuur en de kwaliteit van de Aa te verbeteren, kreeg de provincie ook financiële steun van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) via het subsidieprogramma Levend Water.
De totaalkost (zonder studie en eerste ontwerp) bedraagt ruim 2 miljoen EUR. Daarvan investeert de provincie 550.000 EUR. ANB via Natuurinrichting bekostigt 605.000 EUR en VMM ongeveer 500.000 EUR. De aankoopsubsidie bebossing van ANB bedraagt een kleine 350.000 EUR.
“Met dit project tonen we hoe waterveiligheid, natuurherstel en samenwerking hand in hand gaan. Door rivieren opnieuw ruimte te geven, maken we onze provincie weerbaarder tegen de extremen van morgen. Dit is investeren in veiligheid, biodiversiteit en levenskwaliteit voor de regio.”, besluit Jan De Haes.
Planning van de werken:
Op 23 februari 2026 zijn de werken gestart. De voorziene termijn is 200 werkdagen. Als de weersomstandigheden meevallen, zou alles tegen de zomer van 2027 klaar moeten zijn.
Werflocatie en verkeerssituatie:
Het werftransport verloopt via de Doolhofstraat en de Leeuwerkstraat.
Aannemer Van Raak plaatst een tractorsluis in de Schuurhovendijk ter hoogte van de Aa om het doorgaand verkeer te weren. Wandelen, fietsen en landbouwverkeer blijft mogelijk. In het latere voorjaar is het Huibestraatje tijdelijk ontoegankelijk. Na het bouwverlof verschuift de werf naar de meer stroomopwaartse zones.
Meer info:
Omleidingen en de vooruitgang van de werken kondigen we aan via affiches aan het bezoekerscentrum en op:
- de website van de provincie,
- de website van Oud-Turnhout en
- op de website van de Toekomst van Landschap De Liereman
Foto: Provincie Antwerpen
