Een geschutkoepel in het Fort van Bornem werd hersteld. Zo keert het nodige microklimaat terug, zodat vleermuizen er opnieuw kunnen verblijven.
Fort van Bornem NV herstelde een waardevolle verblijfplaats voor vleermuizen in samenwerking met Bosgroep Antwerpse Gordel, de gemeente Bornem, de Vlaamse overheid en provincie Antwerpen. Om dat te vieren deden de betrokken partners een woordje op donderdag 30 april in het fort en gingen genodigden er op zoek naar vleermuizen met een batdetector.
In Bornem zijn belangrijke stappen gezet voor het behoud van vleermuizen. Van 20 tot 22 april ging een aannemer aan de slag om een geschutkoepel in het fort te herstellen. Deze maakte deel uit van een cruciale winterverblijfplaats, die jarenlang dienstdeed als veilige haven voor een tiental vleermuissoorten.
Het fort vormt een essentieel onderdeel van de fortengordel rond Antwerpen en maakt deel uit van een groter ecologisch netwerk. Dankzij de vochtige, koele en stabiele omstandigheden in de ondergrondse gangen is het een ideale plek voor vleermuizen om te overwinteren. Via dit netwerk vinden ze hun weg tussen zomerverblijven, kraamkolonies, winterlocaties en foerageergebieden (de gebieden waar soorten hun voedsel vinden).
Instorting verstoort kwetsbaar microklimaat
De instorting van de geschutskoepel bracht daar verandering in. Door het ontstaan van een opening werd het microklimaat in de ondergrondse ruimtes verstoord. Temperatuurschommelingen en luchtstromen vormen een risico voor overwinterende vleermuizen, die net nood hebben aan stabiele omstandigheden. Die koepel werd recent hersteld dankzij een samenwerking tussen de Bosgroep, de gemeente, de Vlaamse overheid en de provincie Antwerpen. Puin en ingesijpelde grond werden verwijderd en de structuur is opnieuw opgebouwd. Hierdoor ontstaat wederom een stabiele en veilige omgeving, met extra beschikbare ruimte voor de dieren.
Met de FEN-subsidies werkt de provincie aan een Functioneel Ecologisch Netwerk. “Zo verbinden we de leefgebieden van tal van lokale soorten”, vertelt gedeputeerde voor Milieu en Natuur Jan De Haes. “Onder andere de ingekorven vleermuis, de franjestaart of de watervleermuis geven we hier terug een kans. Het Fort van Bornem is een belangrijke stapsteen in een netwerk dat de soorten gebruiken om te rusten, te schuilen, te migreren, voedsel te vinden… Door hen te steunen, werken we aan een ecosysteem in evenwicht.”
Vele handen
Bosgroep Antwerpse Gordel coördineerde de werken, in samenwerking met de eigenaar Fort van Bornem NV en met ondersteuning van Vlaamse, provinciale en gemeentelijke middelen. Ook vleermuizenspecialisten begeleidden het project om de ingrepen optimaal af te stemmen op de noden van de soorten. Naast het ecologische belang draagt het project ook bij aan het behoud van het historische fort, dat een waardevol stuk erfgoed vormt in de regio.
Foto: Copyright: provincie Antwerpen
