Yves Malfliet: Olé Désiré !

In het hart van het Erasmushuis, bakermat van religieus en humanistisch denken uit de Renaissance, bezingt een hedendaagse en uitbundige visie de ‘Lof der Zotheid’ binnen dit humanistische erfgoed

Erasmushuis & Begijnhof Musea // Brussel

Van 6 maart tot 20 september 2026

Van 6 maart tot 20 september 2026 vindt het theatrale en uitdagende artistieke universum van Yves Malfliet onderdak in het Erasmushuis. Deze tentoonstelling, met als titel Olé Désiré!, laat een reeks recente werken zien, waarvan sommige nog niet eerder vertoond werden en speciaal voor deze gelegenheid gemaakt zijn. Malfliets eigenzinnige kijk op de condition humaine vormt een schril contrast met het Erasmushuis, een haard voor religieuze geschiedenis en literatuur uit de renaissance. Yves Malfliet houdt zich niet echt aan de normen en regels van de keramiek en schept er een stiekem genoegen in om precies het tegenovergestelde te doen van wat hij zou moeten doen.

In lijn met hun missie nodigen het Erasmushuis & het Begijnhof (gemeentelijke musea van Anderlecht) geregeld hedendaagse kunstenaars uit om een dialoog aan te gaan tussen de museumcollecties en onze eigen tijd. Die tentoonstellingen nodigen het publiek uit om een andere blik te werpen op het Erasmushuis, dat in eerste instantie gewijd is aan het gedachtegoed en de tijd van de humanist en theoloog Desiderius Erasmus.

Ditmaal staat het oeuvre centraal van de kunstenaar Yves Malfliet (Hamme, 1962), het enfant terrible van de keramiek, die humor en ernst op een eclectische, vrolijke en uitbundige manier met elkaar weet te verbinden.

Met deze tentoonstelling brengt het museum opnieuw een kunstvorm voor het voetlicht die de afgelopen jaren bijzonder populair is geworden. Malfliets werken treden in dialoog met de vaste collectie, de schilderijen, het meubilair, het licht en de sfeer in de verschillende ruimtes. Ze sluiten ook aan bij de lange traditie waarin keramiek geassocieerd wordt met huishoudelijk gebruik, tafelkunst, de productie van keukengerei en decoratie. Door gebruik te maken van ouderwetse snuisterijen uit de servieskast, verwijst Malfliet in zijn oeuvre weliswaar naar die traditie, maar hij transformeert die tegelijk om er zijn eigen verhalen mee te vertellen.

In een satirisch programma zou het recept voor een ‘echte’ Yves Malfliet als volgt kunnen luiden: neem een halve kom gemengd aardewerk en gemengd porselein uit oma’s ‘wunderkammer’ en een halve kom van zijn eigen aardewerk, bedek het met een sausje van fris glazuur, bak het in de oven… en klaar is kees: ziehier de condition humaine.

Malfliet is overtuigend, zijn beelden zijn intrigerend, onverwacht en anekdotisch. Vaak zijn ze ook bevreemdend en dubbelzinnig: achter het masker van amusement gaat een flinke dosis sarcasme schuil, een bittere realiteit en narratieve absurditeit. De ‘snuisterijen’ die hij in zijn creaties vaak gebruikt, doen dienst als actoren in zijn beeldtaal. Zijn werken vragen om een relativerende benadering, want met zijn spontane, eclectische en geïmproviseerde stijl gedraagt Yves Malfliet zich als een ‘3D-cabaretier’ wiens werken de gedaante aannemen van een hedendaags sprookje vol operaclichés, balancerend tussen naïviteit, het sacrale en het mystieke, en waarbij hun conceptuele en narratieve vermogen zijn vakmanschap overstijgt.

Een pionier in de erkenning van de positie van de keramiek in de kunst

In het begin van zijn carrière werd Malfliet niet echt goed begrepen, omdat keramiek toen als puur ambachtelijk werk beschouwd werd en zijn werk niet in die classificatie paste, wat toen nog de norm was. In de loop der jaren is de keramiekwereld echter ingrijpend veranderd: er verschenen nog meer kunstenaars met een vergelijkbare visie, galeries zetten hun deuren voor hen open, en keramiek wordt inmiddels erkend als een volwaardig artistiek expressiemiddel. Ambachtswerk is in Yves’ ogen van weinig belang. Zijn werken onderscheiden zich ook door het gebruik van gerecycleerde materialen. Heel typerend is dat er vaak bestaande keramische elementen in voorkomen die hij op de kop heeft getikt in tweedehandswinkels. Die stukken integreert hij in een kleibasis, of hij voegt ze samen tot een nieuw stuk, dat hij vervolgens met een glazuurlaag bedekt om er een nieuw geheel van te maken. Hoewel elementaire technische concepten zoals bakken, construeren en glazuren deel uitmaken van zijn artistieke bagage, wil de conceptuele en artistieke kracht van zijn werken het ambachtelijke aspect overstijgen. De geschiedenis en de poëzie van zijn oeuvre moeten zo sterk en zo aanwezig zijn dat je geen aandacht meer hebt voor het technische, het ambachtelijke aspect…

“Ik ben wat mijn artistieke expressie betreft een solitair wezen dat niet past in de hokjes van de hedendaagse trends in de wereld van de hedendaagse kunst en van hedendaagse keramiek. Misschien is dat ook wat het allemaal zo boeiend maakt, want in de keramiekwereld vind je niet zo vaak iemand die zich uitsluitend concentreert op het conceptuele, het idee, het poëtische: de aandacht gaat er vaak ook uit naar het bewerken van het materiaal (het vakmanschap). Voor mij is vakmanschap geen filosofie en is het niet ondergeschikt aan het conceptuele. Het is slechts een middel om mijn ideeën tot uiting te brengen.”

EEN LANGE TRADITIE VAN HEDENDAAGSE KUNST IN HET ERASMUSHUIS

Het Erasmushuis heeft een lange traditie van tentoonstellingen gewijd aan hedendaagse kunst.

Reeds in 1946 hield het museum in zijn tuin een tijdelijke tentoonstelling van beeldhouwwerken van Belgische kunstenaars. Vervolgens vonden tot 1966 regelmatig dergelijke openluchttentoonstellingen van sculpturen plaats.

Vanaf 2000, toen Brussel culturele hoofdstad van Europa was, werd een deel van de tuin permanent gewijd aan de hedendaagse kunst. Die zogenoemde Filosofische Tuin nodigt uit tot een dialoog met Erasmus’ gedachtegoed, dat de inspiratiebron was van internationaal bekende hedendaagse kunstenaars.

Inmiddels werden er steeds meer tentoonstellingen georganiseerd gewijd aan hedendaagse kunstenaars door nadruk te leggen op een reflectie die in de lijn ligt van het museum en van de tijd, waarnaar het verwijst alsook naar het gedachtegoed van Erasmus. Onze humanist – beschouwd als de eerste Europeaan! – belichaamde een keerpunt in de geschiedenis van het toenmalige Westerse gedachtegoed. In tegenstelling tot de intellectuelen van de Middeleeuwen die zich voornamelijk concentreerden op God, stelden de Humanisten de Mens centraal. Zij herbevestigen zijn grootsheid en zijn waardigheid en wat dit betreft zijn zij nu nog steeds modern en pertinent en kunnen zo een inspiratiebron vormen voor hedendaagse kunstenaars.

PRAKTISCHE INFORMATIE

Locatie

Erasmushuis & Begijnhof Musea

De Formanoirstraat 31

1070 Brussel

Data en openingsuren

Tentoonstelling: van 6 maart tot 20 september 2026

Vernissage: 5 maart 2026 om 18u00

Van dinsdag tot zondag en op feestdagen

10:00 > 18:00

Tarieven

– € 5